W Polsce rynek wierzytelności można podzielić ze względu na specyfikę działania i pochodzenie wierzytelności na dwa odmienne segmenty:
1. Rynek wierzytelności masowych
2. Rynek wierzytelności gospodarczych
Na rynku wierzytelności masowych windykowane są zobowiązania gospodarstw domowych o stosunkowo niewielkiej wartości, za to przekazywane firmom windykacyjnym w dużych pakietach. Ze względu na ilość dłużników oraz niewielką wartość długu większość technik windykacyjnych jest opartych na call centre, masowym wysyłaniu odpowiednio przygotowanych pism do dłużników. Jeżeli telefony oraz pisma nie poskutkują firmy windykacyjne działające na tym rynku ze względu na niską jednostkową wartość długów zwykle nie kierują spraw do sądu. Pewną alternatywą staje się wpisanie dłużnika do Krajowego Rejestru Długów.
Firmy działające na rynku wierzytelności pochodzących z obrotu gospodarczych mają do czynienia z niewielką liczbą zleceń, których wartość jednostkowa jest wysoka (minimalne zlecenie w przypadku CASH FLOW SA to 10 tysięcy złotych). Przed przyjęciem zlecenia każda wierzytelność jest uważnia sprawdzana, pod kątem możliwości ściągnięcia długu oraz doboru poszczególnych technik działania. Jeżeli w ocenie firmy windykacja danego długu jest nieopłacalna, Klient zostanie o tym poinformowany. Natomiast w momencie przyjęcia zlecenia windykatorzy nie ograniczają się do windykacji na odległość, ale starają się wszelkimi dozwolonymi przez prawo technikami zmusić wierzyciela do uregulowania zobowiązań.
Różnice w działalności firm na rynku wierzytelności masowych i wierzytelności korporacyjnych:
| |
Wierzytelności masowe |
Wierzytelności gospodarcze |
| Dłużnicy |
Gospodarstwa domowe |
Przedsiębiorstwa i osoby prowadzące działalność gospodarczą |
| Główne metody działania |
Techniki oparte na call center, wysyłanie odpowiednio opracowanych pism do dłużników, pozwy sądowe, możliwość zgłoszenia do Krajowego Rejestru Długów |
Kompleksowe działania dobierane pod konkretnego dłużnika obejmujące wszystkie dozwolone prawem sposoby postępowania, od wywiadu gospodarczego, negocjacje, metody psychologiczne po wnioski o upadłość i sprawy sądowe |
| Przeciętna wielkość ściąganego długu |
Niewielkie kwoty jednostkowe, zlecane w dużych pakietach. |
Najczęściej windykowane są kwoty z przedziału 20 - 60 tysięcy, przy czym nie ma górnej granicy wartości windykowanego długu. |
| Kontakt z dłużnikiem |
Pośredni np. przez Call Centre, generowane pisma |
Bezpośredni |
| Selekcja dłużnika przed przyjęciem zlecenia |
Brak – przyjmowane są całe pakiety długów. Selekcja sprowadza się do oceny wartości pakietu. |
Przed przyjęciem sprawy jest prowadzony wywiad gospodarczy. | Długookresowe tendencje wśród firm windykacyjnych
Wzrost świadomości dłużników, większe wymagania stojące przed windykacją, konieczność posiadania zaawansowanej infrastruktury windykacyjnej zapoczątkowała tendencję zmniejszania się liczby podmiotów świadczących usługi windykacyjne. Z rynku znikają małe firmy windykacyjne, firmy windykacyjne słabo osadzone na rynku lub nie posiadające odpowiednich kapitałów. Zgodnie z przedstawionymi na Forum Rynku Wierzytelności danymi z 770 działających w 2003 roku firm windykacyjnych pod koniec roku 2008 może zostać niecałe 330 firm windykacyjnych. W 2009 powyższe tendencje zostaną jednak zahamowane (lub w części odwrócone) poprzez dynamiczny wzrost rynku windykacyjnego spowodowanego spowolnieniem gospodarczym. Bieżąca sytuacja na rynku windykacyjnym
Obserwowane w IV kwartale 2008 objawy spowolnienia gospodarczego sprzyjają rozwojowi firm z branży windykacyjnej specjalizujących się w obsłudze przedsiębiorstw. W październiku 2008r. według danych GUS zanotowano wzrost produkcji przemysłowej o 0,2 procenta w skali roku, a zgodnie z analizami niezależnych ekonomistów w przyszłym roku dynamika produkcji przemysłowej będzie ujemna. Niewielkie wzrosty produkcji świadczą o spadku popytu na produkty i usługi oraz o rosnących zapasach produktów gotowych w magazynach (potwierdzają to również informacje, które przekazują przedsiębiorcy bezpośrednio do Spółki). Z punktu widzenia obrotu gospodarczego takie zjawisko oznacza, że przedsiębiorstwa nie mogąc sprzedać swoich produktów na dotychczasowych warunkach będą dysponowały mniejszą ilością środków finansowych do wywiązania się ze swoich zobowiązań (np. zapłaty dostawcom za dostarczone surowce do produkcji). Wobec czego będzie dochodziło do opóźnień w płatnościach, spadku płynności finansowej przedsiębiorstw, zatorów płatniczych oraz powstawania wierzytelności. Z punktu widzenia firmy windykacyjnej powyższe tendencje będą miały następujący wpływ na rynek windykacyjny: - Zwiększy się liczba dostępnych na rynku wierzytelności pochodzących z obrotu gospodarczego
- Zmniejszy się płynność finansowa i wypłacalność dłużników będących podmiotem działań windykacyjnych (wydłużenie okresu niezbędnego do zakończenia pozyskanej do windykacji wierzytelności, zwiększenie stopy zwrotu z wierzytelności w określonym zakresie czasowym, a w skrajnych przypadkach może wystąpić konieczność przeszacowania wartości wierzytelności)
- Zwiększenie się zapotrzebowania na pożyczki krótkookresowe kosztem factoringu, natomiast sam factoring zmieni swoje przeznaczenie z finansowania rozwoju danej firmy na zminimalizowanie skutków okresowego spadku płynności finansowej
- Zwiększenie udziału mniej kapitałochłonnych usług w strukturze sprzedaży
|